บทความเกษตร » เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ สำหรับมือใหม่ พร้อมสูตรอาหารไก่ไข่ลดต้นทุน

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ สำหรับมือใหม่ พร้อมสูตรอาหารไก่ไข่ลดต้นทุน

3 พฤษภาคม 2023
1396   0

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ สำหรับมือใหม่ พร้อมสูตรอาหารไก่ไข่ลดต้นทุน

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์


พันธุ์ไก่ไข่ที่นำมาเลี้ยงในระบบอินทรีย์ นั้นสามารถใช้พันธุ์ใดก็ได้ถ้าต้องการเลี้ยงแบบใช้ต้นทุนค่าอาหารต่ำ ให้ผลผลิตได้ดีพอสมควรสามารถเลี้ยงไก่พันธุ์แท้ เช่น ไก่โร๊ดไอร์แลนด์แดง ที่ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมในประเทศไทยได้เป็นอย่างดีแล้ว หรือไก่ไข่สายพันธุ์ทางการค้าที่ให้ผลผลิตไข่สูง แต่ต้องเลี้ยงดูอย่างดี หรือหากต้องการเอกลักษณ์เฉพาะฟาร์มของตนเองการเลี้ยงไก่ไข่พันธุ์แท้สายพันธุ์เลกฮอร์นขาว ซึ่งให้ไข่ที่มีเปลือกสีขาวก็สามารถสร้างความแตกต่างจากไก่ไข่พันธุ์ทั่วไปได้

ระบบการเลี้ยงไก่ไข่  นั้นสามารถเลี้ยงได้หลายรูปแบบ  พอจะจำแนกได้ดังนี้

  • ระบบกรงตับ
    หมายถึง ระบบการเลี้ยงไก่ไข่ยืนโรงบนกรงตลอดเวลาในพื้นที่จำกัด แคบ และไก่ไม่สามารถแสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติได้
  • ระบบขังคอก
    หมายถึง ระบบการเลี้ยงไก๋ไข่ปล่อยพื้นภายในโรงเรือนตลอดเวลา
  • ระบบปล่อยอิสระ
    หมายถึง ระบบการเลี้ยงไก่ไข่ที่ปล่อยให้ไก่ออกนอกโรงเรือนได้อย่างอิสระ เพื่อให้แสดงพฤติกรรมตามธรรมชาติ ทำให้ไก่มีความสุขและอารมณ์ดี
  • ระบบอินทรีย์
    หมายถึง การเลี้ยงไก่ไข่ระบบปล่อยอิสระ และเลี้ยงด้วยอาหารอินทรีย์

สายพันธุ์ไก่ไข่

ไก่ไข่อินทรีย์

พันธุ์ไก่ไข่ที่นำมาเลี้ยงในระบบอินทรีย์ นั้นสามารถใช้พันธุ์ใดก็ได้ ถ้าต้องการเลี้ยงแบบใช้ต้นทุนค่าอาหารต่ำ ให้ผลผลิตได้ดีพอสมควรสามารถเลี้ยงไก่พันธุ์แท้ เช่น ไก่โร๊ดไอร์แลนด์แดง ที่ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมในประเทศไทยได้เป็นอย่างดีแล้ว หรือไก่ไข่สายพันธุ์ทางการค้าที่ให้ผลผลิตไข่สูง แต่ต้องเลี้ยงดูอย่างดี หรือหากต้องการเอกลักษณ์เฉพาะฟาร์มของตนเองการเลี้ยงไก่ไข่พันธุ์แท้สายพันธุ์เลกฮอร์นขาว ซึ่งให้ไข่ที่มีเปลือกสีขาวก็สามารถสร้างความแตกต่างจากไก่ไข่พันธุ์ทั่วไปได้

โรงเรือนและพื้นที่เลี้ยงไก่ระบบปล่อยอิสระ

  • ที่ตั้งควรห่างไกลจากชุมชน เป็นที่ดอนน้ำไม่ท่วม และเป็นพื้นที่ที่สามารถปลูกหญ้าสำหรับให้ไก่กินได้ ดินมีความอุดมสมบูรณ์ เป็นพื้นที่ที่ไม่เคยใช้สารเคมีที่ห้ามใช้อย่างน้อย 3 ปี หรือได้มีการตรวจสอบคุณภาพดินว่าปราศจากสารเคมีหรือโลหะหนักที่เป็นอันตราย
  • โรงเรือนและพื้นที่ปล่อยเลี้ยงอิสระต้องแยกจากพื้นที่พักอาศัยชัดเจน โดยยืดหลักในโรงเรือนใช้พื้นที่ 0.5 ตารางเมตรต่อตัว พื้นที่ปล่อยอิสระมีหญ้าให้กิน 5 ตารางเมตรต่อตัว
  • พื้นโรงเรือนควรเป็นคอนกรีต ต้องมีวัสดุรองพื้นคอก หนา 3-5 นิ้ว และต้องมีรังไข่ 1 ช่องต่อแม่ไก่ 4 ตัว มีประตูเข้าออก 2 ด้าน เพื่อหมุนเวียนปล่อยไก่ออกสู่แปลงปล่อยอิสระ

ตัวอย่างโรงเรือนเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

ตัวอย่างเป็นโรงเรือนขนาด 4 * 10 เมตร เลี้ยงไก่ไข่ได้ 150-160 ตัว ภายในโรงเรือนมีรังไข่ และคอนสำหรับให้ไก่นอนในเวลากลางคืนมีพื้นที่ปล่อยขนาด 2 งาน หรือ 800 ตารางเมตร ซึ่งเพียงพอต่อการเลี้ยงไก่ไข่จำนวนดังกล่าว พื้นที่ล้อมรอบด้วยรั่วตาข่าย

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

อาหารและน้ำ

ในระยะแรก ควรเลี้ยงไก่ด้วยอาหารสำเร็จรูปไก่ไข่ตามระยะอายุของไก่ หลังจากมีประสบการณ์แล้ว สามารถเลือกใช้อาหารได้ตามความเหมาะสม อาหารสัตว์ต้องปลอดภัยจากสารเคมีที่ก่อให้เกิดอันตราย และไม่มีการเสริมยาปฏิชีวนะ มีน้ำสะอาดให้กินอย่างสม่ำเสมอ แต่หากเป็นการเลี้ยงไก่ระบบอินทรีย์ จะต้องให้กินอาหารอินทรีย์เกษตรกรสามารถเสริมวัตถุดิบหรือผลพลอยได้ทางการเกษตร เช่น มะละกอ ข้าวโพดกล้วย ต้นกล้วย พืชผักสวนครัวและสมุนไพร เป็นต้น

การจัดการด้านสุขภาพและการป้องกันโรค

  • ต้องมีการใช้น้ำหมักชีวภาพผสมน้ำ หรือ อาหารให้สัตว์กินเป็นประจำ เพื่อเสริมสร้างสุขภาพสัตว์โดยใช้อย่างน้อย 1 ชนิด เช่น น้ำหนัก พืชสีเขียว ผลไม้สุก เนื้อสัตว์และแคลเซียมเปลือกไข่ เป็นต้น ต้องมีการใช้น้ำหมักชีวภาพสมุนไพร หรือให้กินสมุนไพร
  • โดยตรง เป็นประจำ เพื่อเสริมสร้างสุขภาพสัตว์ หรือรักษาพยาบาสสัตว์เบื้องต้น เช่น น้ำหมักสมุนไพรบอระเพ็ด ฟ้าทะลายโจร เป็นต้น
  • ต้องมีการฉีดวัคนป้องกันโรคระบาดสัตว์ตามโปรแกรมของกรมปศุสัตว์ และต้องมีคอกพักสัตว์ป่วยสำหรับแยกสัตว์ออกมารักษา

การดูแลสุขภาพไก่

นิยมใช้สมุนโพรฟ้าทะลายโจรบดผสมในอาหารให้ไก่กินเพื่อการป้องกันโรคหรือรักษาอาการหวัดหากจำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ ต้องมีระยะเวลาปรับเปลี่ยนก่อนที่จะนำผลผลิตมาขายเป็นไข่อินทรีย์อีกครั้งอย่างน้อย 6 สัปดาห์

น้ำหมักชีวภาพเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

การใช้น้ำหมักชีวภาพเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์

น้ำหมักชีวภาพ คือ การนำเอาพืช ผัก ผลไม้ สัตว์ชนิดต่างๆ มาหมักกับน้ำตาลทำให้เกิดจุลินทรีย์ ที่เป็นประโยชน์จำนวนมาก ซึ่งจุลินทรีย์เหล่านี้ จะไปช่วยสลายธาตุอาหารต่างๆ เมื่อถูกย่อยสลายโดยกระบวนการของแบคทีเรียหรือจุลินทรีย์สารต่างๆ จะถูกปลดปล่อยออกมา เช่น โปรตีน กรดอะมิโนกรดอินทรีย์ ธาตุอาหารหลัก ธาตุอาหารรอง จุลธาตุ เป็นต้น

ตลาดไข่ไก่อินทรีย์

สำหรับตลาดในการจัดจำหน่ายไข่อินทรีย์ สามารถจำหน่ายได้หลายช่องทาง ทั้งในตลาดของเครือข่ายเกษตรอินทรีย์ หรือซูเปอร์มาร์เกต หรือช่องทางอินเตอร์กลุ่ม Facebook ซึ่งต่องทางต่างๆนั้นก็จะมีเรื่องของต้นทุนค่าบรรจุภัณฑ์ และค่าขนส่งที่แต่กต่างกันออกไป เช่น

  • ค่ากล่องกระดาษขนาด 10 ฟอง ราคากล่องละ 5.00 บาท
  • ค่ากล่องกระดาษขนาด 6 ฟอง ราคากล่องละ 4.00 บาท
  • ค่าขนส่ง จำนวน 240 ฟอง เป็นเงิน 200 บาท เป็นต้น

สูตรอาหารไก่ไข่อินทรีย์ ช่วยลดต้นทุนช่วยให้ไก่แข็งแรงมีสุขภาพดี ขับถ่ายไม่มีกลิ่นเหม็น

สูตรที่ 1. สูตรอาหารไก่ไข่ มีดังนี้

วัตถุดิบ

  • กากถั่วเหลือง 15 กก.
  • ผักตบชวาป่น 8 กก.
  • ปลายข้าว 30 กก.
  • ข้าวโพดบด 25 กก.
  • มันสำปะหลัง 15 กก.
  • ใบกระถินป่น 1 กก.
  • สุมนไพร เช่น ฟ้าทลายโจรป่น ขมิ้นป่น 1.5 กก.
  • หินปูน 2 กก.
  • ไดแคลเซียมฟอสเฟต 1.5 กก.
  • วิตามิน แร่ธาตุ 1 กก. ==> รวมทั้งหมด 100 กก.

สูตรอาหารไข่ไก่ สูตรนี้ให้โปรตีนสูงถึง 18% แคลเซียม 1.7% และให้พลังงานรวม 2,800 กิโลแคลอรี่ และเพื่อความแน่ใจในการเป็นอาหารสัตว์อินทรีย์วิถีไทย เราไม่ใช้ยาปฎิชีวนะและฮอร์โมน ดังนั้นจึงควรใส่ว่านรางจืดป่นไปอีก 1 กก. ว่านรางจืดจะช่วยขับสารพิษและสารเคมีตกค้างในตัวไก่ได้อีกทางหนึ่งด้วย
ที่มา : ไข่ไก่ขบถ ไข่ไก่อินทรีย์วิถีไทย

อ้างอิงข้อมูล | การเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์สไตล์แม่โจ้,  การเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ กองส่งเสริมและพัฒนาการปศุสัตว์ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์, www.sarakaset.com


บทความอื่นๆที่เกี่ยวข้อง